เทพเจ้าประจำประตู

ประเพณีการเซ่นไหว้เทพเจ้าประตู จัดเป็นพิธีสำคัญ 1 ใน 5 ของพิธีเซ่นไหว้เทพเจ้าที่สำคัญของจีน เนื่องจากว่าประตูทางเข้าบ้าน วัดวาอาราม สถานที่สำคัญต่างๆ มีประตูเปิด-ปิด 2 บาน ก็ได้มีเทพเจ้าเฝ้าประตูบานละหนึ่งองค์ คอยพิทักษ์รักษาให้กับครอบครัว และป้องกันสิ่งเลวร้ายทั้งปวง

เมื่อสมัยหลังราชวงศ์หั่ง เริ่มมีการวาดรูปหมึ่งซิ้งเทพเจ้าประตูบานละ 1 องค์ หมึ่งซิ้งองค์แรกสุดมาจากนักรบผู้กล้าสมัยโบราณนามว่าเซ่งเข่ง เป็นรูปเทพเจ้าสวมชุดสั้น กางเกงยาว มือถือกระบี่ยาว ลักษณะปราบพิชิตมารผีปิศาจ ครั้นมาถึงสมัยราชวงศ์เหนือใต้ ก็ได้มีการวาดรูปเทพเจ้าซิ่งทู้ และเทพเจ้าอุกลุ้ยที่บานประตูทั้งสองข้างอย่างเป็นทางการ

ประวัติของเทพเจ้าซิ่งทู้ และเทพเจ้าอุกลุ้ย ว่ากันว่า เมื่อสมัยโบราณที่ดินแดนซางไห้ ที่ภูเขาโต่วซวกซัว มีต้นท้อมโหฬารต้นหนึ่ง มีรากลึกฝังดินถึงสามพันลี้ ทางด้านทิศตะวันออกเฉียงเหนือของต้นท้อมีประตูผีเป็นทางเข้า-ออกของบรรดาภูตผีปิศาจนานาชนิด ที่หน้าประตูทางเข้ามีเทพเจ้าซิ่งทู้ และเทพเจ้าอุกลุ้ย สองพี่น้องเฝ้าประตู เมื่อมีภูตผีปิศาจตนใดประพฤติชั่วร้าย ก็จักใช้เชือกมัดจับมาสังเวยพยัคฆ์ร้าย

เมื่อสมัยราชวงศ์ทั้ง เทพเจ้าหมึ่งซิ้งได้ถูกเปลี่ยนจากเทพซิ่งทู้และเทพอุกลุ้ยมาเป็นเทพชิ่งซกป้อ หรือเทพชิ่งเคว้ง และเทพเอว่ยชี่เก่งเต็ก หรือเทพเอว่ยชี่เกือง มีประวัติว่าที่ริมแม่น้ำเก็งฮ้อ พญามังกรซึ่งมีหน้าที่ให้ฝนตามแต่สวรรค์จะบัญชา ได้ขัดบัญชาสวรรค์ด้วยการบันดาลให้ฝนตกเกินต้องการ ทำให้เกิดน้ำท่วมชาวบ้านเดือนร้อน จึงมีโทษโดนประหาร พญามังกรจึงเข้าฝันพระเจ้าทั่งไท้จงให้ช่วยเหลือชีวิต พระเจ้าทั่งไท้จงทรงรับปากจึงชักชวนมหาอำมาตย์งุ่ยเต็งเล่นหมากรุกเป็นการถ่วงเวลา มหาอำมาตย์งุ่ยเต็งเผลอหลับไปงีบหนึ่ง ดวงวิญญาณออกจากร่างไปทำหน้าที่เป็นเพชฌฆาตตัดศีรษะพญามังกรได้สำเร็จ เมื่อพญามังกรตายดวงวิญญาณได้มาเข้าฝันพระเจ้าทั่งไท้จงขอทวงชีวิต นายทัพชิ่งซกป้อและขุนศึกเอว่ยชี่เกืองจึงอาสาตรวจตามที่หน้าประตูพระตำหนังของพระเจ้าทั่งไท้จง เหล่าบรรดาภูตผีปิศาจก็ไม่มีตนใดกล้ามาตอแยอีก หลายคืนต่อมา พระเจ้าทั่งไท้จงทรงเห็นความยากลำบากของนายทัพชิ่งซกป้อและขุนศึกเอว่ยชี่เกือง จึงทรงโปรดให้จิตกรประจำพระราชสำนักวาดรูปนายทัพชิ่งซกป้อ และขุนศึกเอว่ยชี่เกืองแขวนที่ประตูพระตำหนักทั้งคู่ ตั้งแต่นั้นมาภายในพระราชวัง พระตำหนัก 36 ตำหนัก ห้องหอประจำพระตำหนัก 72 ห้อง ต่างสงบปลอดภัยร่มเย็นเป็นสุข คนทั้งปวงเมื่อเห็นเช่นนั้น ต่างก็พากันเอาอย่าง โดยเขียนรูปหรือวาดรูปของชิ่งซกป้อและเอ่วยชี่เกืองแขวนหรือวาดบนประตูบ้านและตามประตูวัดวาอารามทั่วไป ชิ่งซกป้องและเอ่วยชี่เกืองจึงเปรียบเสมือเทพเจ้าเฝ้าประตู หรือหมึ่งซิ้งไปจนกระทั่งปัจจุบัน

รูปของเทพเจ้าหมึ่งซิ้ง มักวาดเป็นรูปนายทหารคนหนึ่งหน้าขาว อีกคนหนึ่งหน้าดำ มือถือขวานใหญ่ด้ามยาวที่เอว คนหนึ่งคาดกระบี่ คนหนึ่งคาดกระบอง และมีซองบรรจุเกาทัณฑ์ทั้งคู่ แต่ถ้าบ้านไหนไม่ได้วาดรูปเทพเจ้าหมึ่งซิ้งทั้งสอง ก็มักเขียนชื่อท่านทั้งสองบนกระดาษว่าวิ่งกุงและโอ่วส่วยแทนรูปท่านทั้งสองติดไว้บนฝาประตูบ้าน

ปัจจุบันนี้ นิยมไหว้หมึ่งซิ้งเพื่อเป็นสิริมงคลและปกป้องข้าศึกศัตรู ป้องกันผีร้ายไม่ให้มาแผ้วพานบ้านเรือนลูกหลานของเราได้ ตามศาลเจ้า โรงเจ อาจยังมีภาพวาดของท่านขุนพลทั้ง 2 อยู่ แต่ตามบ้านอยู่อาศัย จะใช้เป็นกระถางเล็กๆ อาจเป็นรูปน้ำเต้าหรือเป็นรูปสามเหลี่ยมเล็กๆ แขวนไว้ที่หน้าบ้าน 2 ข้างประตู เพื่อไหว้ในวาระต่างๆ

บ้านหลังไหนที่อาจไม่ได้ตั้งตี่จู๋เอี้ย ก็อาจไหว้เทพเจ้าประตูแทนได้ หรือไม่มีที่ปักธูปอาจปักที่พื้นหน้าบ้านข้างละ 1 ดอกแทน สำหรับที่ปักธูปแบบของคนจีนอาจมีหลากหลายหรือบางบ้านที่มีตี่จู๋เอี้ย ก็จุดธูปที่เดียวกัน 7 ดอก 5 ดอกไหว้ตี่จู๋เอี้ย อีก 2 ดอกไหว้หมึ่งซิ้ง ปักด้านซ้ายมือก่อน คือ 1 ดอกปักลงไปอธิษฐานว่า หมิ้งซิ้งกงป๋อห่อ แกไหลนั้งนั้ง เผ่งอัง หมายความว่า ขอให้ทุกคนในครอบครับโชคดี ปักอีก 1 ดอกข้างขวา อธิษฐานว่า หมึ่งซิ้งกงป๋อห่อ กุ้ยนั้งเต้งเต้ง หมายความว่า ขอให้พบคนดี มีคนอุปถัมภ์
ข้อควรจำ

เมื่อใดที่จะกระทำการไหว้บูชาบรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้วในบ้าน ต้องบอกกล่าวเทพหมึ่งซิ้งก่อนว่า ขอให้องค์หมึ่งซิ้งอนุญาตให้วิญญาณได้เข้ามารับเครื่อง… อะไรๆ ต่างๆ ก่อน มิเช่นนั้นบางทีวิญญาณญาติจะไม่ได้เข้าบ้าน เมื่อมีผู้คนภายในบ้านเสียชีวิตนอกบ้าน จะนำกลับมาบ้านเพื่อจัดงานศพ ก็ต้องใช้ผ้าสีแดงคลุมองค์หมึ่งซิ้งและตี่จู๋เอี้ยเมื่อใดที่จะกระทำการไหว้บูชาบรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้วในบ้าน ต้องบอกกล่าวเทพหมึ่งซิ้งก่อนว่า ขอให้องค์หมึ่งซิ้งอนุญาตให้วิญญาณได้เข้ามารับเครื่อง… อะไรๆ ต่างๆ ก่อน มิเช่นนั้นบางทีวิญญาณญาติจะไม่ได้เข้าบ้าน เมื่อมีผู้คนภายในบ้านเสียชีวิตนอกบ้าน จะนำกลับมาบ้านเพื่อจัดงานศพ ก็ต้องใช้ผ้าสีแดงคลุมองค์หมึ่งซิ้งและตี่จู๋เอี้ย

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s